Big Bang Và Vũ Trụ Quan Phật Giáo

**Big Bang và Vũ Trụ Quan Phật Giáo** Trước Big Bang, vũ trụ có gì? Khoa học từng khẳng định không có gì, nhưng hiện nay các giả thuyết về "nhiều Big Bang" hay vũ trụ tuần hoàn khiến câu hỏi này lại trở nên nóng bỏng. Trong khi vật lý lượng tử tìm cách giải thích nguồn gốc, Phật giáo lại đưa ra quan điểm sâu sắc: vũ trụ là sản phẩm của tâm thức, không có tự tính, luôn biến đổi. Từ "vô thường" trong giáo lý Phật, đến thuyết bất định của Heisenberg, khoa học và triết học phương Đông dần hội tụ. Nếu Big Bang là khởi đầu của vật chất, thì vũ trụ Phật giáo lại xem nó như một hiện tượng trong dòng chảy vô tận của tâm và vật. Hai nền tảng tri thức khác nhau, nhưng đều đặt câu hỏi về bản chất thực tại: *trước khi có vũ trụ, có gì?* Câu trả lời có lẽ nằm ở sự hòa quyện giữa khoa học và triết lý, nơi không gian và thời gian không còn phân tách, mà hòa vào bản thể chơn như.