Ðoàn Thạch Biền

Đoàn Thạch Biền là một nhà văn, nhà báo nổi tiếng của Việt Nam, được biết đến như "người của miền Áo Trắng"  và là cây bút gắn bó suốt đời với tuổi mới lớn, tuổi học trò . Ông là tác giả của nhiều tập truyện từng làm say mê bao thế hệ bạn đọc trẻ với những câu chuyện tình yêu trong sáng, nhẹ nhàng và đầy mộng mơ .

Cuộc đời và những dấu mốc quan trọng

Tên thật và năm sinh: Đoàn Thạch Biền tên khai sinh là Phạm Đức Thịnh, sinh ngày 10 tháng 5 năm 1948 tại Nam Định .

Hành trình "Bắc Trung Nam": Cuộc đời ông như một bản đồ trải dài đất nước: sinh ở Bắc, học tiểu học ở Hội An, trung học ở Đà Nẵng, đại học ở Sài Gòn, dạy học ở Bình Thuận, làm nông dân trồng dâu ở Lâm Đồng, rồi làm công nhân và làm báo tại TP. Hồ Chí Minh .

Bút danh và con đường văn chương:

Nguyễn Thanh Trịnh: Bút danh đầu tiên ông dùng trước năm 1975. Với bút danh này, ông đã đoạt giải thưởng Văn học Nghệ thuật quốc gia (miền Nam) năm 1973 với kịch bản sân khấu Một buổi tập kịch .

Đoàn Thạch Biền: Sau năm 1975, ông đổi sang bút danh mới này và gắn bó với nó cho đến nay .

Lý do chọn viết văn: Một câu chuyện rất dí dỏm: ông chọn viết văn vì "dốt toán" và để tránh sự kèm cặp nghiêm khắc của người cha giỏi toán! .

Sự nghiệp văn chương và những đóng góp nổi bật

Tác phẩm tiêu biểu: Ông có rất nhiều tác phẩm nổi tiếng viết cho tuổi mới lớn. Chỉ cần đọc tựa đề thôi cũng đủ thấy sự tinh nghịch, dí dỏm: 

-"Ví dụ ta yêu nhau" (1974) – tác phẩm đầu tay làm nên tên tuổi .
-"Tình nhỏ làm sao quên" (1990) – được chuyển thể thành phim cùng tên, đoạt giải Đạo diễn xuất sắc và Nữ diễn viên xuất sắc tại Liên hoan Phim Việt Nam năm 1993 .
-"Tôi thương mà em đâu có hay" (1998), "Tôi hay mà em đâu có thương" (2000) .

Các tác phẩm khác: "Bất ngờ phía trái tim", "Đừng đốt cháy bông hồng", "Phượng yêu", "Mây bay trong đầu", "Mùa hè khắc nghiệt", "Những ngày tươi đẹp"... .

Phong cách đặc trưng:

-Lối xưng hô "ông" và "em": Một nét rất riêng trong văn chương Đoàn Thạch Biền, tạo nên sự gần gũi pha chút khiêu khích, gợi tò mò .
-Giọng văn dí dỏm, thông minh: Những câu chuyện tình yêu nhẹ nhàng, kết thúc thường dang dở nhưng đầy ám ảnh, khiến người đọc nhớ mãi .
-Ảnh hưởng từ kịch: Văn của ông có nhiều đối thoại, nhân vật thường "nói tía lia" vì chịu ảnh hưởng từ cách viết kịch .

"Người của miền Áo Trắng":

Từ năm 1990, ông là chủ biên tập san Áo Trắng (NXB Trẻ) – một ấn phẩm văn chương dành cho tuổi mới lớn rất nổi tiếng một thời, với lượng phát hành lên tới 3 vạn bản/số/tháng .

Ông sáng lập mô hình "Gia đình Áo Trắng", một sân chơi văn chương quy tụ và đỡ đầu cho nhiều cây bút trẻ . Nhiều tên tuổi của văn học Việt Nam sau này đã trưởng thành từ "lò" Áo Trắng như Trang Hạ, Nguyễn Quang Dũng, Dương Thụy, Lê Thiếu Nhơn, Phong Điệp, Vi Thùy Linh... .

Các vai trò khác: Ông từng là phóng viên báo Người Lao Động, thư ký tòa soạn báo Du lịch TP.HCM, và là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam (2001) .

Hiện tại

Dù tuổi cao sức yếu (ông từng trải qua cơn bạo bệnh năm 2021), nhà văn Đoàn Thạch Biền vẫn luôn nở nụ cười hồn nhiên, trẻ trung trước tình cảm của bạn đọc . Các tác phẩm của ông vẫn được tái bản đều đặn, như một món quà ký ức dành cho những ai từng đi qua tuổi mới lớn.